Nguồn gốc & Thực vật học
Nghệ (Curcuma longa)
Nguồn:Thân rễ củaCurcuma longa, từNghệchi trong họ gừng.
Tên khác:Gừng vàng, Curcuma, nghệ Java.
Vùng sản xuất chính:Ấn Độ, Đông Nam Á, Tứ Xuyên (Trung Quốc). Một thành phần quan trọng trong cà ri.
Gừng (Zingiber officinale)
Nguồn:Thân rễ củaZingiber officinale, từZingiberchi trong họ gừng.
Tên khác:Gừng tươi, gừng già, gừng non.
Vùng sản xuất chính:Trung Quốc, Ấn Độ, Đông Nam Á, Caribe và được trồng rộng rãi trên toàn thế giới.
Ngoại hình & Màu sắc
nghệ
Thân rễ: Màu vàng đậm đến màu cam, bề mặt thô ráp có các vết dạng vòng-và vết sẹo ở rễ.
Mặt cắt ngang: Màu vàng sáng.
Bột: Màu vàng rực rỡ, thường được dùng làm thuốc nhuộm hoặc gia vị.
gừng
Thân rễ: Màu vàng nhạt đến xám-, da mịn hơn, ít xơ hơn.
Mặt cắt ngang: Màu vàng nhạt.
Bột: Màu vàng nhạt đến trắng nhạt-, đậm dần theo thời gian.
Hương thơm & Hương vị
nghệ
Hương thơm:Mùi hương gỗ dịu nhẹ có mùi giống như hạt tiêu hoặc cam quýt-(tương tự như đinh hương).
Hương vị:Vị đắng nhẹ, ít hăng, dư vị ngọt dịu. Cần số lượng lớn hơn để có hương vị đáng chú ý.
gừng
Hương thơm:Mạnh mẽ, tươi và cay nồng, dễ bay hơi.
Hương vị:Vị cay và ấm, kèm theo cảm giác nóng rát. Gừng sống sắc hơn; nấu ăn làm dịu đi cái nóng.
Hợp chất chính & Lợi ích sức khỏe
nghệ
Hợp chất hoạt động:Curcumin (3–5%), được biết đến với tác dụng chống oxy hóa, chống{2}}viêm và kháng khuẩn.
Các thành phần khác:Dầu dễ bay hơi (ví dụ, cineole), polyphenol.
Sử dụng truyền thống:Thúc đẩy tuần hoàn máu, giảm đau bụng kinh.
Nghiên cứu hiện đại:Tác dụng chống ung thư tiềm năng, có thể hỗ trợ phòng ngừa bệnh Alzheimer, sức khỏe khớp (cần liều lượng cao hoặc chiết xuất).
gừng
Hợp chất hoạt động:Gingerol (đặc biệt là trong gừng tươi), cộng với các loại dầu dễ bay hơi (citral, long não).
Các thành phần khác:Vitamin C, magie, kali.
Sử dụng truyền thống:Làm ấm dạ dày, giảm buồn nôn (say tàu xe, ốm nghén), dùng trị cảm lạnh, đau bụng kinh.
Nghiên cứu hiện đại:Giúp giảm buồn nôn, hỗ trợ tiêu hóa, giảm viêm và có thể giảm nguy cơ tim mạch.
Công dụng ẩm thực
nghệ
Nấu ăn:Cần thiết cho bột cà ri, gạo nghệ (ví dụ Biryani Ấn Độ), màu thực phẩm (ví dụ: bánh vàng Đông Nam Á).
Cặp đôi:Hoạt động tốt với hạt tiêu đen và dầu (tăng cường hấp thụ chất curcumin).
Hạn chế:Hương vị nhẹ, cần số lượng lớn hơn để có hương vị hoặc màu sắc. Quá mức có thể gây ra vị đắng.
gừng
Nấu ăn:Được sử dụng rộng rãi trong ẩm thực Trung Quốc (ví dụ: cua hành lá gừng, súp gừng), các món ăn Nhật Bản/Hàn Quốc (ví dụ: sushi gừng) và các công thức nấu ăn phương Tây (ví dụ: bánh gừng, trà).
Cặp đôi:Hòa quyện với đường nâu, chanh, mật ong để làm dịu vị cay. Tuyệt vời cho thịt và hải sản để giảm mùi hôi.
Công dụng làm thuốc/Ẩm thực:Trà gừng (thái lát trong nước nóng), kẹo gừng hoặc nước gừng bôi tại chỗ để giảm đau khớp.
Lựa chọn & Lưu trữ
nghệ
Lựa chọn:Chọn những thân rễ chắc chắn, bên trong màu cam sáng, không bị mốc. Bột phải nguyên chất và sạch sẽ.
Kho:Để nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh sáng. Bột hấp thụ độ ẩm dễ dàng-bảo quản trong hộp kín hoặc để trong tủ lạnh.
gừng
Lựa chọn:Hãy chọn loại gừng non có vỏ mịn, đầy đặn (mềm và dịu). Gừng già có nhiều xơ và vị cay hơn.
Kho:Bảo quản ở nơi thoáng mát; vùi trong cát cho tươi. Gừng thái lát có thể để đông lạnh (sử dụng tốt nhất trong vòng một tháng).
Các biện pháp phòng ngừa
nghệ
Ăn quá nhiều có thể gây rối loạn tiêu hóa hoặc làm ố da/quần áo.
Không dùng cho phụ nữ mang thai hoặc người bị sỏi mật (có thể kích thích tử cung hoặc túi mật).
gừng
Ăn khi bụng đói có thể gây kích ứng niêm mạc dạ dày-tốt nhất nên ăn sau bữa ăn hoặc cùng với thức ăn.
Tránh dùng quá nhiều nếu dễ bị loét miệng, có triệu chứng nóng, mất ngủ (đặc biệt là về đêm).
